Standardy ochrony małoletnich

1. Cel i zakres standardów

1. Naczelną zasadą wszystkich działań podejmowanych w gabinecie jest dobro dziecka, poszanowanie jego godności, praw, granic i potrzeb oraz działanie w jego najlepszym interesie.
2. Standardy służą zapobieganiu krzywdzeniu dzieci, rozpoznawaniu sytuacji zagrożenia oraz określają sposób reagowania i udzielania wsparcia.
3. Dokument dotyczy właścicielki gabinetu oraz każdej osoby, która w przyszłości zostanie zatrudniona, będzie współpracować z gabinetem, odbywać praktyki, staż lub wolontariat albo zostanie w inny sposób dopuszczona do kontaktu z dziećmi w związku z działalnością gabinetu.
4. Przy stosowaniu standardów uwzględnia się wiek, poziom rozwoju, sposób komunikowania się, niepełnosprawność i szczególne potrzeby każdego dziecka.

2. Definicje

• Dziecko lub małoletni – osoba poniżej 18. roku życia.
• Opiekun – rodzic, opiekun prawny albo inna osoba uprawniona do reprezentowania dziecka.
• Krzywdzenie – działanie albo zaniechanie zagrażające dobru dziecka, w szczególności przemoc fizyczna, emocjonalna lub seksualna, zaniedbanie, wykorzystywanie albo przemoc rówieśnicza.
• Osoba odpowiedzialna – Klaudia Jaros, właścicielka gabinetu i osoba odpowiedzialna za stosowanie standardów oraz prowadzenie interwencji.

3. Osoba odpowiedzialna i przyjmowanie zgłoszeń

1. Za wdrożenie, stosowanie, monitorowanie i aktualizację standardów, przyjmowanie zgłoszeń oraz udzielanie dziecku wsparcia odpowiada Klaudia Jaros.
2. Zgłoszenia można przekazać osobiście, telefonicznie pod numerem +48 511 215 798 albo e-mailem na adres klaudiajaros.psycholog@gmail.com.
3. Jeżeli zgłoszenie dotyczy Klaudii Jaros lub bezpośredni kontakt z nią nie jest bezpieczny, dziecko albo opiekun może zwrócić się bezpośrednio do Policji, prokuratury, sądu opiekuńczego, ośrodka pomocy społecznej lub skorzystać z numerów pomocy wskazanych w tym dokumencie.

4. Zasady bezpiecznych relacji z dzieckiem

• Dziecko jest traktowane z życzliwością, empatią i szacunkiem.
• Psycholog przedstawia się dziecku, wyjaśnia swoją rolę oraz przebieg spotkania prostym językiem dostosowanym do wieku i potrzeb dziecka.
• Dziecko może zadawać pytania, wyrażać emocje, zgłaszać dyskomfort, prosić o przerwę i powiedzieć, że nie chce uczestniczyć w danej aktywności. Jego zdanie jest traktowane poważnie.
• Formę udziału rodzica lub opiekuna w spotkaniu ustala się z opiekunem i dzieckiem, z uwzględnieniem celu konsultacji, poczucia bezpieczeństwa dziecka i zasad wykonywania zawodu psychologa.
• Kontakt fizyczny może mieć miejsce wyłącznie wtedy, gdy jest bezpieczny, uzasadniony sytuacją, dostosowany do wieku i potrzeb dziecka oraz akceptowany przez dziecko. Nie wolno naruszać jego intymności.
• Komunikacja dotycząca wizyt odbywa się co do zasady z opiekunem. Kontakt z dzieckiem poza spotkaniami jest ograniczony do sytuacji uzgodnionych z opiekunem i potrzebnych do realizacji pomocy.
• W razie potrzeby stosowane są alternatywne sposoby komunikacji i rozwiązania dostępnościowe odpowiednie dla dziecka.

5. Zachowania niedozwolone wobec dziecka

W relacji z dzieckiem niedopuszczalne jest w szczególności:

• stosowanie przemocy, krzyczenie, grożenie, zastraszanie, poniżanie, ośmieszanie, zawstydzanie, obrażanie, lekceważenie lub dyskryminowanie;
• naruszanie nietykalności cielesnej, dotykanie okolic intymnych oraz kontakt fizyczny o charakterze seksualnym, przemocowym lub niejednoznacznym;
• seksualizowanie relacji, kierowanie komentarzy dotyczących ciała lub seksualności dziecka, prezentowanie treści nieodpowiednich dla dzieci;
• wykorzystywanie przewagi, zależności lub informacji uzyskanych podczas spotkań do celów innych niż udzielanie pomocy;
• budowanie tajnej relacji z dzieckiem, proszenie o ukrywanie kontaktu przed opiekunem albo kontaktowanie się przez prywatne profile w mediach społecznościowych;
• robienie lub publikowanie zdjęć, nagrań albo danych dziecka bez właściwej podstawy i wymaganych zgód;
• pozostawanie pod wpływem alkoholu, środków odurzających lub innych substancji ograniczających zdolność do bezpiecznej pracy.

6. Bezpieczne relacje między dziećmi

1. Gabinet nie organizuje pozostawania dzieci bez nadzoru ani stałych zajęć grupowych. Jeżeli dzieci spotkają się w poczekalni lub w ramach uzgodnionej aktywności, obowiązują zasady szacunku, bezpieczeństwa i poszanowania granic.
2. Niedozwolone są: bicie, popychanie, groźby, wyśmiewanie, wykluczanie, zmuszanie, niszczenie rzeczy, zachowania seksualne naruszające granice oraz nagrywanie lub rozpowszechnianie wizerunku innego dziecka bez zgody.
3. Każda sytuacja przemocy rówieśniczej jest przerywana, a dzieci otrzymują pomoc odpowiednią do sytuacji. O zdarzeniu informowani są opiekunowie, o ile nie zagraża to bezpieczeństwu dziecka.

7. Internet, urządzenia elektroniczne i szkodliwe treści

1. Dzieci nie korzystają samodzielnie z urządzeń gabinetu ani z dostępu do Internetu udostępnionego przez gabinet.
2. Jeżeli użycie urządzenia lub materiału cyfrowego jest elementem spotkania, odbywa się pod bezpośrednim nadzorem psychologa, w celu związanym z pomocą i z wykorzystaniem treści odpowiednich do wieku.
3. W razie przypadkowego ujawnienia treści szkodliwej dostęp do niej jest niezwłocznie przerywany, sytuacja zostaje spokojnie omówiona z dzieckiem, a w razie potrzeby informowany jest opiekun i uruchamiane jest odpowiednie wsparcie lub procedura interwencji.

8. Ochrona wizerunku, prywatności i danych dziecka

• Informacje o dziecku są chronione zgodnie z przepisami, tajemnicą zawodową oraz zasadą przekazywania wyłącznie danych niezbędnych.
• Nie utrwala się ani nie rozpowszechnia wizerunku lub głosu dziecka bez konkretnego celu, podstawy prawnej i wymaganych zgód. Zgoda nie może być wymuszana i może zostać wycofana.
• Dokumenty, notatki i dane kontaktowe są zabezpieczone przed dostępem osób nieuprawnionych.

9. Procedura interwencji w przypadku podejrzenia krzywdzenia

1. Każde zgłoszenie, sygnał lub podejrzenie krzywdzenia jest traktowane poważnie. Najpierw oceniane jest bezpieczeństwo dziecka i potrzeba natychmiastowej pomocy.
2. W razie bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia psycholog wzywa służby pod numerem 112, udziela pomocy w granicach swoich kompetencji i dąży do odseparowania dziecka od źródła zagrożenia.
3. Rozmowa z dzieckiem jest prowadzona spokojnie, bez oceniania, sugerowania odpowiedzi i wielokrotnego wypytywania. Psycholog nie obiecuje zachowania tajemnicy, jeżeli ujawnione informacje wymagają działania dla ochrony dziecka, i wyjaśnia dziecku kolejne kroki.
4. Fakty, wypowiedzi dziecka, obserwacje oraz podjęte działania są niezwłocznie dokumentowane z zachowaniem poufności.
5. O sytuacji informowany jest opiekun niekrzywdzący, chyba że mogłoby to zwiększyć zagrożenie dla dziecka albo utrudnić działania właściwych służb.
6. W przypadku uzasadnionego podejrzenia przestępstwa na szkodę dziecka składane jest zawiadomienie do Policji lub prokuratury. Gdy dobro dziecka jest zagrożone, w szczególności przez zaniedbanie lub niewłaściwe wykonywanie opieki, składany jest wniosek do właściwego sądu opiekuńczego o wgląd w sytuację dziecka lub rodziny.
7. Jeżeli istnieje podejrzenie przemocy domowej, podejmowane są działania przewidziane prawem, w tym – gdy gabinet lub psycholog posiada takie uprawnienie – wszczęcie procedury „Niebieskie Karty”, a w pozostałych przypadkach niezwłoczny kontakt z podmiotem uprawnionym do jej wszczęcia.
8. W przypadku przemocy ze strony innego dziecka psycholog zabezpiecza dziecko, informuje właściwych opiekunów, ocenia potrzebę zawiadomienia sądu opiekuńczego lub służb i ustala dalsze wsparcie.
9. Zakres interwencji jest każdorazowo dostosowany do sytuacji, aktualnych przepisów, dobra dziecka oraz obowiązków wynikających z tajemnicy zawodowej i wyjątków od niej.

10. Plan wsparcia dziecka po ujawnieniu krzywdzenia

Plan wsparcia jest dostosowany do potrzeb dziecka i może obejmować:

• działania służące zapewnieniu natychmiastowego bezpieczeństwa;
• wskazanie bezpiecznej osoby dorosłej i sposobu kontaktu z nią;
• kontynuację albo zmianę formy pomocy psychologicznej, z uwzględnieniem kompetencji gabinetu i potrzeb dziecka;
• skierowanie do odpowiedniej placówki medycznej, psychoterapeutycznej, interwencyjnej, pomocy społecznej lub organizacji pomocowej;
• uzgodnienie współpracy z opiekunem niekrzywdzącym i – gdy jest to zasadne – szkołą, przedszkolem lub innymi specjalistami;
• monitorowanie sytuacji dziecka i aktualizację ustaleń.

11. Dokumentowanie i przechowywanie informacji

1. Z ujawnionych lub zgłoszonych zdarzeń zagrażających dobru dziecka oraz podjętych interwencji sporządzana jest notatka i wpis w rejestrze interwencji.
2. Dokumentacja zawiera wyłącznie informacje potrzebne do ochrony dziecka, opis podjętych działań i decyzji oraz daty i dane podmiotów, z którymi się skontaktowano.
3. Dokumentacja jest przechowywana w sposób zabezpieczony przed osobami nieuprawnionymi, przez okres wymagany przepisami lub niezbędny do realizacji i wykazania podjętych działań.

12. Bezpieczne dopuszczanie innych osób do pracy z dziećmi

1. Obecnie usługi w gabinecie świadczy osobiście Klaudia Jaros. Przed dopuszczeniem innej osoby do działalności związanej z kontaktem z dziećmi gabinet wykona obowiązki weryfikacyjne wynikające z art. 21 ustawy, w tym sprawdzenie właściwych rejestrów i uzyskanie wymaganych informacji lub oświadczeń o niekaralności.
2. Każda dopuszczona osoba zostanie zapoznana ze standardami, zasadami bezpiecznych relacji i procedurą interwencji. Zapoznanie zostanie udokumentowane.

13. Udostępnianie i stosowanie standardów

1. Pełną i skróconą wersję standardów udostępnia się na stronie internetowej gabinetu oraz w widocznym miejscu w lokalu.
2. Opiekunowie i dzieci są informowani o standardach w sposób dostosowany do wieku, poziomu rozwoju, możliwości poznawczych i sposobu komunikowania się dziecka.
3. Dziecko może w każdej chwili zapytać o zasady bezpieczeństwa, zgłosić ich naruszenie albo poprosić o wyjaśnienie niezrozumiałego fragmentu.

14. Przegląd i aktualizacja standardów

1. Standardy są oceniane nie rzadziej niż raz na dwa lata, a także po istotnej zmianie przepisów, sposobu działania gabinetu albo zdarzeniu, które wskazuje na potrzebę zmiany zasad.
2. W ocenie uwzględnia się wnioski z interwencji oraz – w sposób bezpieczny i odpowiedni – opinie dzieci i ich opiekunów. Wnioski z przeglądu są dokumentowane na piśmie.

Podstawa prawna i materiały

• Ustawa o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępczością na tle seksualnym i ochronie małoletnich – tekst jednolity z 2026 r.
• Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę – Standardy ochrony dzieci
• Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę – materiały dla ochrony zdrowia
• Fundacja Dajemy Dzieciom Siłę – wskazówki dla indywidualnych praktyk i jednoosobowych działalności w ochronie zdrowia
• Ministerstwo Sprawiedliwości – wytyczne do standardów ochrony dzieci